ฟ้องชู้เรียกค่าทดแทนได้เท่าไร และใครบ้างที่มีสิทธิฟ้อง

เมื่อชีวิตคู่ถูกทำลายเพราะบุคคลที่สามเข้ามาแทรกแซง กฎหมายไทยเปิดช่องให้คู่สมรสที่เสียหายเรียกค่าทดแทนจากทั้งคู่สมรสที่นอกใจและจากบุคคลภายนอกที่เข้ามามีความสัมพันธ์ได้ การ “ฟ้องชู้” จึงเป็นสิทธิตามกฎหมายที่ผู้ถูกนอกใจควรรู้

บทความนี้จะอธิบายว่าใครมีสิทธิฟ้องชู้ ฟ้องใครได้บ้าง เรียกค่าทดแทนได้ในกรณีใด และศาลพิจารณาจำนวนค่าทดแทนจากอะไร

สิทธิเรียกค่าทดแทนตามมาตรา 1523

ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1523 วางหลักให้คู่สมรสที่เสียหายมีสิทธิเรียกค่าทดแทนได้ ทั้งจากคู่สมรสของตนที่อุปการะเลี้ยงดูหรือยกย่องผู้อื่นฉันสามีภริยา มีชู้ หรือร่วมประเวณีกับผู้อื่นเป็นอาจิณ และจากบุคคลภายนอกที่เข้ามามีความสัมพันธ์ในทำนองชู้สาว โดยกฎหมายมุ่งคุ้มครองสถาบันครอบครัวและเยียวยาความเสียหายทางจิตใจของฝ่ายที่ถูกนอกใจ

ผู้ถูกนอกใจมีสิทธิเรียกค่าทดแทนได้ทั้งจากคู่สมรสของตน และจากบุคคลภายนอกที่เข้ามามีความสัมพันธ์ในทำนองชู้สาวกับคู่สมรส

ฟ้องใครได้บ้าง

• ฟ้องคู่สมรสของตนเองที่นอกใจ ซึ่งมักเชื่อมโยงกับการฟ้องหย่าด้วยเหตุมีชู้
• ฟ้องบุคคลภายนอกที่เข้ามามีความสัมพันธ์ในทำนองชู้สาวกับคู่สมรส เพื่อเรียกค่าทดแทน
• กรณีที่บุคคลภายนอกแสดงตนโดยเปิดเผยว่ามีความสัมพันธ์กับคู่สมรสในทำนองชู้สาว ก็เป็นเหตุเรียกค่าทดแทนได้

ค่าทดแทนได้เท่าไร ศาลดูจากอะไร

กฎหมายไม่ได้กำหนดจำนวนค่าทดแทนตายตัว ศาลจะใช้ดุลพินิจกำหนดตามพฤติการณ์และความร้ายแรงของกรณี โดยพิจารณาปัจจัยต่าง ๆ เช่น ฐานะของคู่กรณี ระยะเวลาและลักษณะของความสัมพันธ์ ความเสียหายต่อชื่อเสียงและจิตใจ ตลอดจนผลกระทบต่อครอบครัว ดังนั้นจำนวนเงินจึงแตกต่างกันไปในแต่ละคดี การนำเสนอพยานหลักฐานเรื่องความเสียหายและพฤติการณ์จึงมีผลต่อจำนวนที่ศาลกำหนด

ข้อควรรู้เรื่องกรอบเวลา

สิทธิเรียกค่าทดแทนในเรื่องนี้มีกรอบเวลาในการใช้สิทธิ หากปล่อยให้เนิ่นนานเกินกำหนดนับแต่รู้หรือควรได้รู้ถึงพฤติการณ์และตัวผู้กระทำ สิทธิอาจระงับไป ดังนั้นเมื่อทราบเรื่องและรวบรวมหลักฐานได้ ควรรีบปรึกษาทนายความเพื่อดำเนินการภายในกรอบเวลา

คำถามที่พบบ่อย

ถาม: ต้องหย่าก่อนถึงจะฟ้องชู้เรียกค่าทดแทนได้ไหม

ตอบ: การเรียกค่าทดแทนจากบุคคลภายนอกที่มีความสัมพันธ์ในทำนองชู้สาวกับคู่สมรส เป็นสิทธิที่พิจารณาตามข้อเท็จจริง ไม่จำเป็นต้องผูกกับการหย่าเสมอไป แต่ในหลายกรณีมักดำเนินการควบคู่กับการฟ้องหย่า ควรปรึกษาทนายเพื่อวางแนวทางที่เหมาะกับกรณีของท่าน

ถาม: แค่คุยกันสนิทหรือไปไหนด้วยกัน ถือเป็นชู้ที่ฟ้องได้ไหม

ตอบ: การจะเรียกค่าทดแทนได้ต้องมีพฤติการณ์ที่เข้าลักษณะความสัมพันธ์ในทำนองชู้สาวหรือการแสดงตนเปิดเผยเช่นนั้น ไม่ใช่เพียงการรู้จักหรือพบปะธรรมดา การพิจารณาขึ้นอยู่กับพยานหลักฐานและพฤติการณ์โดยรวม

สรุป

การฟ้องชู้เป็นสิทธิตามมาตรา 1523 ที่ให้ผู้ถูกนอกใจเรียกค่าทดแทนได้ทั้งจากคู่สมรสและจากบุคคลภายนอกที่เข้ามามีความสัมพันธ์ในทำนองชู้สาว จำนวนค่าทดแทนขึ้นอยู่กับดุลพินิจของศาลตามพฤติการณ์และความเสียหาย เนื่องจากสิทธินี้มีกรอบเวลา ผู้เสียหายจึงควรรวบรวมหลักฐานและปรึกษาทนายความโดยเร็ว