หนี้ระหว่างสมรส หย่าแล้วใครจ่าย บัตรเครดิต และสินเชื่อบ้าน

หย่าแล้ว หนี้ส่วนตัวยังเป็นของฝ่ายที่ก่อ ส่วนหนี้ร่วมระหว่างสมรส ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1535 ให้แบ่งความรับผิดเป็นส่วนเท่ากัน แต่ข้อตกลงระหว่างคู่หย่าว่าใครจ่ายไม่ได้เปลี่ยนสัญญากับเจ้าหนี้ ผู้ที่ลงชื่อเป็นผู้กู้ ผู้กู้ร่วม หรือผู้ค้ำประกันยังต้องรับผิดตามสัญญา

หนี้ส่วนตัว กับหนี้ร่วม ต่างกันอย่างไร

ต่างกันที่ว่าหนี้นั้นเกิดขึ้นเพื่ออะไร และใครต้องรับผิด หนี้ร่วมคือหนี้ที่คู่สมรสเป็นลูกหนี้ร่วมกัน มาตรา 1490 ให้รวมถึงหนี้ที่ฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งก่อขึ้นระหว่างสมรสในกรณีต่อไปนี้

• หนี้เกี่ยวกับการจัดการบ้านเรือนและจัดหาสิ่งจำเป็นสำหรับครอบครัว การอุปการะเลี้ยงดู การรักษาพยาบาลบุคคลในครอบครัว และการศึกษาของบุตรตามสมควรแก่อัตภาพ
• หนี้ที่เกี่ยวข้องกับสินสมรส
• หนี้ที่เกิดจากการงานที่คู่สมรสทำด้วยกัน
• หนี้ที่ฝ่ายหนึ่งก่อขึ้นเพื่อประโยชน์ของตนฝ่ายเดียว แต่อีกฝ่ายให้สัตยาบัน

หนี้ที่ไม่เข้ากรณีเหล่านี้โดยหลักเป็นหนี้ส่วนตัว มาตรา 1488 ให้ชำระจากสินส่วนตัวของฝ่ายนั้นก่อน หากไม่พอจึงชำระจากส่วนของฝ่ายนั้นในสินสมรส ส่วนหนี้ร่วม มาตรา 1489 ให้ชำระจากสินสมรสและสินส่วนตัวของทั้งสองฝ่าย รายละเอียดเพิ่มเติมดูได้ที่ อะไรบ้างเป็นหนี้ร่วมระหว่างสามีภรรยา

หนี้ระหว่างสมรส หย่าแล้วใครจ่าย

ระหว่างคู่หย่าด้วยกันเอง หนี้ร่วมแบ่งรับผิดคนละครึ่ง เว้นแต่ตกลงเป็นอย่างอื่น มาตรา 1535 กำหนดว่าเมื่อการสมรสสิ้นสุดลง ให้แบ่งความรับผิดในหนี้ที่จะต้องรับผิดด้วยกันตามส่วนเท่ากัน

หมายความว่า ถ้าฝ่ายหนึ่งจ่ายหนี้ร่วมไปเกินส่วนของตน อาจมีสิทธิเรียกให้อีกฝ่ายรับผิดชอบส่วนของเขา ทั้งนี้ขึ้นกับข้อเท็จจริงและหลักฐานการชำระ ส่วนหนี้ส่วนตัว ฝ่ายที่ก่อหนี้ยังต้องรับผิดชอบเองต่อไป

หย่าแล้ว เจ้าหนี้ยังทวงใครได้บ้าง

เจ้าหนี้ทวงตามสัญญาและตามสิทธิที่มีตามกฎหมาย ไม่ได้ทวงตามข้อตกลงหย่า การหย่าและข้อตกลงแบ่งหนี้เป็นเรื่องระหว่างคู่หย่า โดยหลักจึงไม่ผูกมัดเจ้าหนี้ที่ไม่ได้ร่วมตกลงด้วย

ตัวอย่างเช่น ข้อตกลงหย่าระบุว่าอดีตสามีจะผ่อนบ้านทั้งหมด แต่สัญญากู้มีทั้งสองฝ่ายเป็นผู้กู้ร่วม หากอดีตสามีหยุดผ่อน ธนาคารยังเรียกให้อดีตภรรยาชำระได้ตามสัญญา แล้วอดีตภรรยาจึงไปว่ากล่าวกับอดีตสามีตามข้อตกลงหย่าเป็นอีกเรื่องหนึ่ง

นอกจากนี้ การตกลงโอนทรัพย์ให้กันตอนหย่าเพื่อให้เจ้าหนี้ยึดไม่ได้ อาจถูกเจ้าหนี้ฟ้องเพิกถอนได้ อ่านเพิ่มที่ ตกลงหย่ากันแล้วทำให้เจ้าหนี้เสียเปรียบ ฟ้องเพิกถอนได้หรือไม่

หนี้บัตรเครดิต หย่าแล้วใครรับผิดชอบ

ต่อธนาคาร ผู้ถือบัตรตามสัญญาเป็นผู้รับผิดโดยตรง และถ้ายอดหนี้นั้นเป็นหนี้ร่วม อีกฝ่ายก็อาจต้องรับผิดด้วย คำตอบจึงขึ้นกับว่ายอดหนี้เกิดจากการใช้จ่ายอะไร

ถ้าใช้จ่ายเพื่อครอบครัวตามสมควร เช่น ค่าอาหาร ค่าเล่าเรียนลูก ค่ารักษาพยาบาล อาจเข้าลักษณะหนี้ร่วมตามมาตรา 1490 (1) ซึ่งคู่หย่าแบ่งรับผิดกันได้ แต่ถ้าใช้เพื่อประโยชน์ส่วนตัว เช่น ของฟุ่มเฟือยของตนเอง โดยหลักเป็นหนี้ส่วนตัว ฝ่ายที่อ้างว่าเป็นหนี้ร่วมควรมีหลักฐาน เช่น ใบแจ้งยอดและใบเสร็จที่แสดงว่าใช้จ่ายเพื่อครอบครัว

สำหรับบัตรเสริมที่ผูกกับบัตรหลัก ควรตรวจเงื่อนไขของธนาคารว่าใครรับผิดในยอดของบัตรเสริม และควรยกเลิกบัตรเสริมหลังหย่าเพื่อไม่ให้มีหนี้ใหม่เกิดขึ้น

สินเชื่อบ้าน ผู้กู้ร่วม และผู้ค้ำประกัน หลังหย่า

ทุกคนที่ลงชื่อในสัญญายังผูกพันกับธนาคารจนกว่าธนาคารจะยอมปลดหรือมีการปิดหนี้ การหย่าเพียงอย่างเดียวไม่ได้ทำให้ชื่อหลุดจากสัญญา

การเปลี่ยนผู้กู้หรือปลดผู้ค้ำต้องได้รับความยินยอมจากธนาคาร ซึ่งจะพิจารณาความสามารถชำระหนี้ของผู้ที่จะรับภาระต่อ จึงควรคุยกับธนาคารก่อนตกลงรายละเอียดในหนังสือหย่า

ควรเริ่มอย่างไร

ทำรายการหนี้ทุกก้อน ระบุผู้กู้ ผู้กู้ร่วม ผู้ค้ำ ยอดคงเหลือ และวัตถุประสงค์ของหนี้ แล้วแยกว่าก้อนใดน่าจะเป็นหนี้ร่วม ก้อนใดเป็นหนี้ส่วนตัว ก่อนตกลงเรื่องทรัพย์สินในหนังสือหย่า

หนี้ที่ผูกกับบ้าน คอนโด หรือธุรกิจ มักต้องคุยทั้งกับอีกฝ่ายและกับธนาคาร การปรึกษาทนายความก่อนลงลายมือชื่อในข้อตกลงหย่าจะช่วยให้ข้อตกลงเรื่องหนี้สอดคล้องกับสัญญาเดิม และลดโอกาสที่จะต้องรับภาระหนี้ที่ไม่ได้ก่อ