แม่เอาค่าเลี้ยงดูลูกไปใช้ส่วนตัว พ่อทำอะไรได้บ้างตามกฎหมาย

ถ้าแม่เอาค่าเลี้ยงดูลูกไปใช้ส่วนตัว พ่อไม่ควรหยุดจ่ายเอง เพราะจะกลายเป็นฝ่ายผิดนัด สิ่งที่ทำได้คือเก็บหลักฐานว่าลูกไม่ได้รับการดูแล แล้วขอให้ศาลเปลี่ยนวิธีจ่าย เช่น จ่ายตรงโรงเรียน แก้ไขคำสั่ง หรือขอเปลี่ยนผู้ใช้อำนาจปกครอง

ค่าเลี้ยงดูลูกเป็นเงินของใคร แม่ใช้ได้แค่ไหน

ค่าเลี้ยงดูเป็นเงินเพื่อประโยชน์ของลูก ตามหน้าที่ของบิดามารดาในประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1564 ที่ต้องอุปการะเลี้ยงดูและให้การศึกษาตามสมควรแก่บุตร

ผู้ใช้อำนาจปกครองที่อยู่กับลูกเป็นผู้บริหารเงินนี้ในชีวิตประจำวัน ค่าเช่าบ้าน ค่าไฟ ค่าอาหาร และค่าเดินทางของบ้านที่ลูกอยู่ จึงเป็นค่าใช้จ่ายของลูกด้วย แม้จะจ่ายรวมกับค่าใช้จ่ายของแม่

ดังนั้นการที่แม่ซื้อของใช้ของตัวเองบ้าง ไม่ได้แปลว่าใช้เงินผิดทางเสมอไป จุดที่ศาลสนใจคือ ลูกได้รับการดูแลตามสมควรหรือไม่ เช่น ค่าเทอมค้าง ลูกขาดเรียน หรือไม่ได้รับการรักษาเมื่อป่วย

สิทธิที่จะได้ค่าอุปการะเลี้ยงดูนั้นจะสละหรือโอนไม่ได้ และไม่อยู่ในข่ายแห่งการบังคับคดี ตามมาตรา 1598/41 กฎหมายจึงคุ้มครองเงินนี้ไว้เพื่อตัวผู้มีสิทธิ

พ่อหยุดจ่ายค่าเลี้ยงดูได้ไหม ถ้าคิดว่าแม่ใช้เงินผิด

ไม่ได้ ถ้ามีคำพิพากษาหรือข้อตกลงกำหนดให้จ่าย การหยุดจ่ายเองทำให้เกิดหนี้ค้าง และอีกฝ่ายขอบังคับคดีได้ ข้ออ้างว่าแม่ใช้เงินไม่ถูกต้องไม่ได้ทำให้หนี้หายไป

การหยุดจ่ายยังทำให้ภาพของพ่อในศาลเสียไป เมื่อถึงเวลาขอเปลี่ยนวิธีจ่ายหรือขออำนาจปกครอง พ่อที่จ่ายครบมาตลอดจะมีน้ำหนักกว่ามาก

อย่าใช้เงินค่าเลี้ยงดูเป็นเครื่องต่อรอง และอย่าเปลี่ยนไปจ่ายวิธีอื่นเองโดยไม่มีข้อตกลงหรือคำสั่งศาล เช่น จ่ายค่าเทอมเองแล้วหักจากยอดเดิม เพราะอาจถูกนับว่าผิดนัดในส่วนที่ไม่ได้จ่ายตามคำสั่ง ทางที่ปลอดภัยคือทำข้อตกลงใหม่เป็นหนังสือ หรือขอให้ศาลสั่ง

ดูตัวอย่างประเด็นที่ใกล้เคียงได้ที่ ฝ่ายชายจ่ายค่าเทอมลูกแล้ว ฝ่ายหญิงมีสิทธิฟ้องค่าเลี้ยงดูบุตรอีกหรือไม่

หลักฐานแบบไหนแสดงว่าลูกไม่ได้รับประโยชน์จากเงิน

หลักฐานที่มีน้ำหนักคือหลักฐานที่แสดงผลกระทบต่อตัวลูก ไม่ใช่หลักฐานว่าแม่ซื้อของแพง

• หนังสือแจ้งค่าเทอมค้าง หรือหนังสือเตือนจากโรงเรียน
• บันทึกการขาดเรียน หรือการไม่ได้เข้าร่วมกิจกรรมที่จำเป็น
• หลักฐานว่าลูกไม่ได้รับการรักษาหรือวัคซีนตามกำหนด
• ข้อความที่แม่ขอเงินเพิ่มสำหรับรายการที่ควรจ่ายจากเงินเดิมแล้ว
• คำบอกเล่าของครู พี่เลี้ยง หรือญาติที่เห็นสภาพความเป็นอยู่ของลูก
• บันทึกการโอนเงินค่าเลี้ยงดูครบทุกงวด เพื่อแสดงว่าพ่อทำหน้าที่ครบ

ควรเก็บหลักฐานเหล่านี้โดยวิธีที่ชอบ เช่น ขอข้อมูลจากโรงเรียนในฐานะผู้ปกครอง ไม่ควรแอบเข้าบัญชีหรือโทรศัพท์ของอีกฝ่าย

ทางเลือกตามกฎหมายมีอะไรบ้าง

มีตั้งแต่ทางที่เบาที่สุดคือตกลงเปลี่ยนวิธีจ่าย ไปจนถึงทางที่หนักที่สุดคือเปลี่ยนตัวผู้ใช้อำนาจปกครอง

อ่านวิธีขอแก้ไขค่าเลี้ยงดูเพิ่มเติมได้ที่ วิธีการขอแก้ไขเปลี่ยนแปลงค่าอุปการะเลี้ยงดูบุตรหรือคู่สมรส

ขั้นตอนที่ควรทำ เมื่อสงสัยว่าเงินไม่ถึงลูก

1. คุยอย่างสุภาพเป็นลายลักษณ์อักษร ถามถึงรายการที่ค้าง เช่น ค่าเทอม โดยไม่กล่าวหา และเก็บคำตอบไว้
2. เสนอวิธีจ่ายใหม่ เช่น แบ่งส่วนค่าเทอมจ่ายตรงโรงเรียน ส่วนที่เหลือโอนให้แม่ตามเดิม
3. ทำข้อตกลงใหม่เป็นหนังสือ ถ้าอีกฝ่ายยอม ให้ระบุยอดแต่ละส่วนและวันครบกำหนดให้ชัด
4. ยื่นคำร้องต่อศาล ถ้าตกลงไม่ได้ ให้ขอกำหนดวิธีจ่ายใหม่ หรือขอเปลี่ยนผู้ใช้อำนาจปกครองตามความร้ายแรงของปัญหา
5. จ่ายตามคำสั่งเดิมต่อไป จนกว่าจะมีข้อตกลงใหม่หรือคำสั่งศาลใหม่

ควรเริ่มอย่างไร

รวบรวมคำพิพากษาหรือบันทึกข้อตกลงค่าเลี้ยงดู หลักฐานการโอนทุกงวด และหลักฐานผลกระทบต่อลูก แล้วเรียงเป็นลำดับเวลา

นำเอกสารไปปรึกษาทนายความด้านครอบครัว เพื่อเลือกทางที่สมส่วนกับปัญหา ซึ่งหลายครั้งเริ่มได้ด้วยการตกลงจ่ายตรงโรงเรียน ก่อนจะต้องไปถึงการขอเปลี่ยนผู้ใช้อำนาจปกครอง อ่านภาพรวมเพิ่มเติมได้ที่ ค่าเลี้ยงดูบุตรต่อเดือนเท่าไร ศาลคิดจากอะไร