ฟ้องชู้ไม่ทำให้ชู้ติดคุก เพราะการเรียกค่าทดแทนจากชู้ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1523 เป็นคดีครอบครัวทางแพ่ง ผลคือชู้ต้องจ่ายเงินค่าทดแทน การเป็นชู้เองไม่ใช่ความผิดอาญา จึงแจ้งความให้ตำรวจจับไม่ได้ เว้นแต่มีการกระทำผิดอาญาอื่นเกิดขึ้นด้วย
ทำไมฟ้องชู้ถึงไม่มีโทษจำคุก
กฎหมายไทยจัดเรื่องชู้ไว้ในหมวดครอบครัวของประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ เป้าหมายจึงเป็นการชดเชยความเสียหาย ไม่ใช่การลงโทษทางอาญา
มาตรา 1523 ให้คู่สมรสเรียกค่าทดแทนได้จากคู่สมรสอีกฝ่ายและผู้ที่เกี่ยวข้องเมื่อหย่ากันด้วยเหตุตามมาตรา 1516 (1) และให้เรียกค่าทดแทนจากผู้ที่ล่วงเกินคู่สมรสของตนในทำนองชู้ หรือแสดงตนโดยเปิดเผยว่ามีความสัมพันธ์ในทำนองชู้สาวได้ โดยไม่ต้องหย่า
มาตราเดียวกันกำหนดข้อยกเว้นว่า ถ้าคู่สมรสฝ่ายที่จะเรียกค่าทดแทนยินยอมหรือรู้เห็นเป็นใจ จะเรียกค่าทดแทนไม่ได้ และหลังการแก้ไขโดยกฎหมายสมรสเท่าเทียม ถ้อยคำใช้คำว่าคู่สมรสแทนสามีหรือภริยา
คดีแพ่งกับคดีอาญาต่างกันอย่างไร
ความต่างที่สำคัญที่สุดคือผลลัพธ์ของคดี คดีแพ่งจบที่เงิน คดีอาญาจบที่โทษ ซึ่งเปลี่ยนวิธีคิดตั้งแต่การเก็บหลักฐานจนถึงการเจรจา
| ประเด็น | ฟ้องชู้ (คดีแพ่งด้านครอบครัว) | คดีอาญา |
|---|---|---|
| เริ่มคดีอย่างไร | คู่สมรสยื่นฟ้องต่อศาลเยาวชนและครอบครัว | ร้องทุกข์ต่อพนักงานสอบสวน หรือผู้เสียหายฟ้องเอง |
| สิ่งที่ขอได้ | ค่าทดแทนเป็นเงิน | ให้ลงโทษ เช่น จำคุก ปรับ |
| ชู้ไม่จ่ายตามคำพิพากษา | บังคับคดียึดหรืออายัดทรัพย์ | ไม่เกี่ยวข้อง |
| การเจรจา | ประนีประนอมยอมความได้ทุกขั้น | ขึ้นกับประเภทความผิดว่ายอมความได้หรือไม่ |
| ตัวอย่าง | เรียกค่าทดแทนตามมาตรา 1523 | ทำร้ายร่างกาย หมิ่นประมาท บุกรุก |
แจ้งความชู้ได้ไหม
แจ้งความเพื่อให้ดำเนินคดีอาญาในฐานะที่เป็นชู้ไม่ได้ เพราะไม่มีบทบัญญัติที่ทำให้การคบชู้เป็นความผิดอาญา ตำรวจจึงจับหรือส่งฟ้องในเรื่องนี้ไม่ได้
สิ่งที่ทำได้คือฟ้องคดีครอบครัวด้วยตนเองหรือผ่านทนาย โดยเตรียมหลักฐานพฤติการณ์ตามมาตรา 1523 ให้ครบ หลักฐานที่ศาลรับฟังและวิธีเก็บที่ไม่ผิดกฎหมายอ่านได้ที่ ฟ้องชู้ต้องมีหลักฐานอะไรบ้าง และวิธีเก็บที่ไม่ผิดกฎหมาย
ถ้าระหว่างนั้นถูกข่มขู่ ทำร้าย หรือมีการบุกรุก เหตุการณ์เหล่านั้นแจ้งความได้ตามปกติ เพราะเป็นความผิดอีกฐานหนึ่ง
กรณีไหนที่มีความผิดอาญาเข้ามาเกี่ยวข้อง
ความผิดอาญาเกิดได้ทั้งจากฝั่งชู้และจากฝั่งคู่สมรสที่ถูกนอกใจเอง ซึ่งหลายคนมองข้าม ตัวอย่างที่พบบ่อยมีดังนี้
- ทำร้ายร่างกายเมื่อเผชิญหน้ากัน ไม่ว่าจะเป็นฝ่ายใดเริ่ม
- บุกรุกเข้าไปในบ้านหรือที่พักของอีกฝ่ายเพื่อหาหลักฐานหรือเผชิญหน้า
- หมิ่นประมาทโดยการโฆษณา เช่น โพสต์ประจานพร้อมชื่อหรือภาพในสื่อสังคมออนไลน์ ซึ่งประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 328 มีโทษจำคุกไม่เกินสองปีและปรับไม่เกินสองแสนบาท
- ข่มขู่ว่าจะเปิดเผยความสัมพันธ์เพื่อเรียกเงิน ซึ่งอาจเป็นความผิดเกี่ยวกับทรัพย์ อ่านตัวอย่างได้ที่ โทรศัพท์ขู่เรียกเงิน ว่าจะเปิดเผยความสัมพันธ์ฉันชู้สาว มีความผิดฐานใด
- เผยแพร่ภาพหรือคลิปส่วนตัวของผู้อื่น ซึ่งอาจผิดกฎหมายหลายฉบับ
อย่าประจานชู้ในโซเชียลมีเดีย แม้ทุกอย่างจะเป็นความจริง การโพสต์อาจทำให้คุณกลายเป็นผู้ต้องหาคดีหมิ่นประมาท และทำให้อีกฝ่ายมีข้อต่อรองในคดีแพ่งที่คุณเป็นฝ่ายได้เปรียบอยู่แล้ว
ชนะคดีแล้ว ชู้ไม่จ่าย ชู้ติดคุกไหม
ไม่ติดคุกเพราะเหตุที่ไม่จ่ายค่าทดแทน หนี้ตามคำพิพากษาเป็นหนี้เงินทางแพ่ง วิธีบังคับคือยึดหรืออายัดทรัพย์สินของลูกหนี้ผ่านเจ้าพนักงานบังคับคดี
- ขอให้ศาลออกคำบังคับและหมายบังคับคดีเมื่อพ้นกำหนดชำระ
- สืบหาทรัพย์ เช่น ที่ดิน รถ บัญชีเงินฝาก หรือเงินเดือน
- ยื่นขอยึดหรืออายัดผ่านเจ้าพนักงานบังคับคดี ภายในสิบปีนับแต่วันมีคำพิพากษา
เพราะผลสุดท้ายคือเงิน การรู้ว่าชู้มีทรัพย์สินหรือรายได้ประจำหรือไม่จึงสำคัญตั้งแต่ก่อนฟ้อง เพื่อประเมินว่าคดีคุ้มค่าเพียงใด
คำถามที่พบบ่อย
ฟ้องชู้แล้ว คู่สมรสของเราต้องติดคุกด้วยไหม
ไม่ คู่สมรสที่นอกใจก็ไม่มีความผิดอาญาในเรื่องนี้ ผลทางกฎหมายคือเป็นเหตุฟ้องหย่า และอาจต้องรับผิดจ่ายค่าทดแทนถ้าศาลพิพากษาให้หย่าด้วยเหตุนั้น
ชู้ไม่มาศาล จะเกิดอะไรขึ้น
ถ้าส่งหมายถูกต้องแล้วจำเลยไม่ยื่นคำให้การหรือไม่มาศาล ศาลพิจารณาคดีต่อไปได้ แต่โจทก์ยังต้องนำพยานมาพิสูจน์ให้ศาลเห็นตามคำฟ้อง การขาดนัดไม่ได้แปลว่าชนะโดยอัตโนมัติ
ชู้เป็นเพศเดียวกับคู่สมรส ฟ้องได้ไหม
มาตรา 1523 ฉบับปัจจุบันใช้ถ้อยคำที่เป็นกลางทางเพศ ประเด็นจึงอยู่ที่พฤติการณ์ตามกฎหมาย ไม่ใช่เพศของชู้ ดูประกอบได้ที่ ถ้าคู่สมรสของคุณไปมีความสัมพันธ์กับบุคคลเพศเดียวกัน คุณฟ้องได้หรือไม่
ฟ้องชู้ได้เงินเท่าไร
ไม่มีอัตราตายตัว ศาลกำหนดตามพฤติการณ์ เช่น ความเสียหายต่อชื่อเสียงและครอบครัว ระดับการเปิดเผย และฐานะของคู่กรณี ปัจจัยเหล่านี้อธิบายไว้ใน ฟ้องชู้ได้กี่บาท ทำไมค่าทดแทนไม่มีราคาตายตัว
ถ้าชู้ขอเจรจาจ่ายเงินแลกกับไม่ฟ้อง ทำได้ไหม
ทำได้ เพราะเป็นสิทธิทางแพ่งที่ตกลงกันได้ แต่ควรทำเป็นหนังสือที่ระบุยอด วันชำระ และผลถ้าผิดนัด และระวังถ้อยคำที่อาจถูกมองว่าเป็นการข่มขู่เรียกเงิน การให้ทนายเป็นผู้เจรจาจึงปลอดภัยกว่า
ควรเริ่มอย่างไร
ตั้งเป้าหมายให้ชัดก่อนว่าต้องการค่าทดแทน การหย่า หรือทั้งสองอย่าง แล้วหยุดการกระทำที่อาจกลายเป็นความผิดอาญา เช่น การเผชิญหน้าหรือการโพสต์ในที่สาธารณะ
จากนั้นเก็บหลักฐานอย่างถูกวิธี จดวันที่รู้เรื่อง เพราะสิทธินี้มีอายุความค่อนข้างสั้น และปรึกษาทนายความด้านครอบครัวเพื่อประเมินว่าคดีมีน้ำหนักพอและควรเจรจาหรือฟ้องทันที
มีคำถามเกี่ยวกับกรณีของคุณ?
ปรึกษาทีมทนายความได้โดยตรง เราช่วยประเมินข้อเท็จจริงและแนวทางที่เหมาะกับคุณ