ทะเบียนสมรสหายก็จดทะเบียนหย่าได้ คู่มือการจดทะเบียนหย่าของกรมการปกครองไม่ได้กำหนดให้ต้องนำใบสำคัญการสมรสตัวจริงมาแสดง เพราะนายทะเบียนตรวจหลักฐานการจดทะเบียนสมรสจากทะเบียนของสำนักทะเบียนได้ แต่ถ้าจดทะเบียนสมรสที่ต่างประเทศ ต้องดูก่อนว่าเคยบันทึกในไทยหรือยัง
ทะเบียนสมรสหาย จดทะเบียนหย่าได้ไหม
ได้ เอกสารที่หายมักเป็นใบสำคัญการสมรส ซึ่งเป็นฉบับที่คู่สมรสถือไว้ ส่วนต้นทะเบียนสมรสยังอยู่กับสำนักทะเบียน การสมรสจึงยังตรวจสอบได้แม้กระดาษในมือจะหายไป
ตามคู่มือของกรมการปกครอง เอกสารสำหรับการหย่าโดยความยินยอมคือหลักฐานแสดงตัวของคู่หย่า หนังสือสัญญาการหย่า และพยาน 2 คน โดยนายทะเบียนจะตรวจหลักฐานการจดทะเบียนสมรสประกอบกับหนังสือสัญญาการหย่า
สิ่งที่ควรรู้คือ การที่เอกสารหายไม่ได้ทำให้ การสมรสสิ้นสุด ตามมาตรา 1501 การสมรสสิ้นสุดด้วยความตาย การหย่า หรือศาลพิพากษาให้เพิกถอนเท่านั้น
ใบสำคัญการสมรสกับทะเบียนสมรสต่างกันอย่างไร
สองคำนี้คนมักใช้ปนกัน แต่ เป็นเอกสารคนละฉบับ และการรู้ความต่างช่วยให้ถามเจ้าหน้าที่ได้ตรงจุด
| เอกสาร | อยู่กับใคร | ใช้ทำอะไร |
|---|---|---|
| ทะเบียนสมรส (คร.2) | สำนักทะเบียนที่รับจดทะเบียนสมรส | เป็นต้นทะเบียนที่นายทะเบียนใช้ตรวจสอบ และขอคัดสำเนารับรองได้ |
| ใบสำคัญการสมรส (คร.3) | คู่สมรสถือไว้คนละฉบับ | ใช้แสดงว่าจดทะเบียนสมรสแล้ว เมื่อหายก็ยังตรวจจากต้นทะเบียนได้ |
| สำเนาทะเบียนสมรสที่รับรองแล้ว | ผู้ที่ขอคัด | ใช้ประกอบเรื่องต่าง ๆ แทนใบสำคัญที่หาย ค่าธรรมเนียมคัดสำเนาฉบับละ 10 บาท |
| บันทึกฐานะแห่งครอบครัว (คร.22) | สำนักทะเบียนในไทย | บันทึกการสมรสที่ทำในต่างประเทศ ให้มีหลักฐานในทะเบียนไทย |
ควรขอคัดสำเนาทะเบียนสมรสก่อนไปจดทะเบียนหย่าไหม
ไม่ได้บังคับ แต่ ช่วยลดความเสี่ยงที่จะไปเสียเที่ยว โดยเฉพาะในกรณีต่อไปนี้
- จดทะเบียนสมรสไว้นานมาก หรือจดที่อำเภอไกลจากที่จะไปจดทะเบียนหย่า
- หลังสมรสมีการเปลี่ยนชื่อ นามสกุล หรือคำนำหน้า ทำให้ข้อมูลไม่ตรงกับบัตรประจำตัวประชาชนปัจจุบัน
- จำวันที่หรือสถานที่จดทะเบียนสมรสไม่ได้ และอยากตรวจข้อมูลให้ถูกก่อนเขียนข้อตกลง
- จะฟ้องหย่าที่ศาล ซึ่งต้องมีหลักฐานการสมรสแนบคำฟ้อง
วิธีที่ง่ายที่สุดคือโทรถามสำนักทะเบียนที่จะไปว่า ตรวจข้อมูลการสมรสของคุณได้หรือไม่ และต้องเตรียมอะไรเพิ่ม ถ้าเจ้าหน้าที่แนะนำให้คัดสำเนามาก่อน ให้ขอที่สำนักทะเบียนที่จดทะเบียนสมรสไว้ หรือถามว่าสำนักทะเบียนใกล้บ้านเรียกข้อมูลให้ได้หรือไม่
ทะเบียนสมรสหายไม่ได้แปลว่าคุณโสด ถ้ายังไม่ได้จดทะเบียนหย่า คุณยังเป็นคู่สมรสตามกฎหมาย และจดทะเบียนสมรสกับคนใหม่ไม่ได้ เพราะมาตรา 1452 ห้ามบุคคลสมรสในขณะที่ตนมีคู่สมรสอยู่
จดทะเบียนหย่ากรณีทะเบียนสมรสหาย ต้องใช้อะไรบ้าง
ใช้เอกสาร เหมือนการจดทะเบียนหย่าทั่วไป ตามคู่มือของกรมการปกครอง โดยอาจเตรียมสำเนาทะเบียนสมรสไปเผื่อ
- บัตรประจำตัวประชาชนของคู่หย่าทั้งสองฝ่าย หรือยืนยันตัวตนผ่านแอปพลิเคชัน ThaID
- หนังสือเดินทางหรือใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าว ถ้าคู่หย่าเป็นชาวต่างชาติ
- หนังสือสัญญาการหย่า ที่ตกลงเรื่องบุตร ค่าเลี้ยงดู และทรัพย์สินไว้ครบ
- พยาน 2 คน ซึ่งต้องลงลายมือชื่อในหนังสือสัญญาการหย่า
- สำเนาทะเบียนสมรสที่รับรองแล้ว และหลักฐานการเปลี่ยนชื่อหรือนามสกุล ถ้ามี
- เอกสารภาษาต่างประเทศ ต้องแปลเป็นภาษาไทยและผ่านการรับรองนิติกรณ์ที่กรมการกงสุล
การจดทะเบียนหย่าไม่เสียค่าธรรมเนียม ใช้เวลาประมาณ 20–30 นาทีตามความยาวของข้อตกลง และยื่นได้ที่สำนักทะเบียนอำเภอหรือเขตแห่งใดก็ได้ โดยไม่คำนึงถึงภูมิลำเนา ถ้าคู่หย่าไปพร้อมกันไม่ได้ อ่านวิธีจดคนละที่ได้ที่ จดทะเบียนหย่าคนละที่ได้ไหม หย่าต่างสำนักทะเบียนทำอย่างไร
เมื่อจดเสร็จ การหย่ามีผลนับแต่วันจดทะเบียนหย่า ตามมาตรา 1531 และแต่ละฝ่ายได้รับใบสำคัญการหย่าไว้เป็นหลักฐาน รายละเอียดเรื่องพยานและขั้นตอนทั่วไปดูเพิ่มที่ จดทะเบียนหย่า ใช้เอกสารอะไรบ้าง พยาน ค่าธรรมเนียม ขั้นตอน
ถ้าจดทะเบียนสมรสที่ต่างประเทศ แล้วใบสำคัญหาย ทำอย่างไร
ต้องดูก่อนว่า เคยบันทึกการสมรสนั้นในไทยแล้วหรือยัง ถ้าเคยบันทึกเป็นฐานะแห่งครอบครัว (คร.22) ไว้แล้ว ก็ใช้ข้อมูลจากทะเบียนไทยได้เหมือนการสมรสในไทย
ถ้ายังไม่เคยบันทึก ขั้นตอนมักเป็นดังนี้
- ขอใบสำคัญหรือหนังสือรับรองการสมรสฉบับใหม่ จากหน่วยงานทะเบียนของประเทศที่จดทะเบียนสมรส
- นำเอกสารไปรับรองตามขั้นตอนของประเทศนั้นและสถานทูตหรือสถานกงสุลไทย แล้วแปลเป็นภาษาไทยและรับรองที่กรมการกงสุล
- ยื่นขอบันทึกฐานะแห่งครอบครัวที่สำนักทะเบียนอำเภอหรือเขตแห่งใดก็ได้ ซึ่งในขณะยื่น คู่กรณีฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งต้องมีสัญชาติไทย พร้อมพยาน 2 คน
- เมื่อมีหลักฐานในทะเบียนไทยแล้ว จึงจดทะเบียนหย่า หรือใช้เป็นหลักฐานยื่นฟ้องหย่าที่ศาล
อีกทางคือหย่าตามกฎหมายของประเทศที่จดทะเบียนสมรส แล้วนำผลมาบันทึกในไทยภายหลัง ทางไหนเหมาะกว่าขึ้นกับว่าคู่สมรสอยู่ที่ใด ดูการเปรียบเทียบได้ที่ จดทะเบียนสมรสที่ต่างประเทศ หย่าในไทยได้ไหม ต้องทำอะไรก่อน
คำถามที่พบบ่อย
ใบสำคัญการสมรสหายทั้งสองฉบับ ยังหย่าได้ไหม
ได้ เพราะนายทะเบียนตรวจจากหลักฐานการจดทะเบียนสมรสของทางราชการ ไม่ได้อาศัยฉบับที่คู่สมรสถือไว้เท่านั้น ถ้ากังวลว่าข้อมูลเก่ามาก ให้โทรถามสำนักทะเบียนหรือคัดสำเนาทะเบียนสมรสไปด้วย
ต้องแจ้งความว่าใบสำคัญการสมรสหายก่อนไหม
คู่มือการจดทะเบียนหย่าไม่ได้กำหนดเรื่องนี้ไว้ แต่แต่ละสำนักทะเบียนอาจมีแนวปฏิบัติของตนเอง ถ้าจะใช้เอกสารนั้นกับหน่วยงานอื่นด้วย ควรถามหน่วยงานนั้นว่าต้องใช้หลักฐานแบบใด
อีกฝ่ายเก็บใบสำคัญการสมรสไว้และไม่ยอมคืน หย่าได้ไหม
ถ้าทั้งคู่ยอมหย่า ไม่จำเป็นต้องใช้ใบนั้นในการจดทะเบียนหย่า ถ้าอีกฝ่ายไม่ยอมหย่าเลย ต้องฟ้องหย่าที่ศาลโดยอาศัยเหตุตามกฎหมาย และใช้สำเนาทะเบียนสมรสที่รับรองแล้วเป็นหลักฐานการสมรส
ฟ้องหย่าที่ศาล ต้องใช้ใบสำคัญการสมรสตัวจริงไหม
ในทางปฏิบัติมักใช้สำเนาทะเบียนสมรสที่สำนักทะเบียนรับรองแนบคำฟ้อง เพราะเป็นเอกสารราชการที่ตรวจสอบได้ หากศาลหรือทนายต้องการเอกสารเพิ่ม จะแจ้งให้ทราบระหว่างเตรียมคดี
จดทะเบียนสมรสที่สถานทูตไทยในต่างประเทศ ต้องบันทึกในไทยอีกไหม
การจดทะเบียนที่สถานทูตหรือสถานกงสุลไทยเป็นการจดตามกฎหมายไทย จึงต่างจากการสมรสตามกฎหมายต่างประเทศ ก่อนจดทะเบียนหย่า ควรแจ้งสำนักทะเบียนว่าจดที่สถานทูตใด เพื่อให้ตรวจข้อมูลได้ถูกที่
ควรเริ่มอย่างไร
อย่าให้เอกสารที่หาย กลายเป็นเหตุให้เลื่อนการหย่าออกไปโดยไม่จำเป็น
- จดข้อมูลที่จำได้ เช่น ปีที่จดทะเบียนสมรส อำเภอหรือเขต หรือประเทศที่จด
- โทรถามสำนักทะเบียนที่จะไปว่าตรวจข้อมูลได้หรือไม่ และต้องเตรียมอะไรเพิ่ม
- ร่างหนังสือสัญญาการหย่าให้ครบเรื่องบุตรและทรัพย์สิน และนัดพยาน 2 คน
- ถ้าสมรสที่ต่างประเทศและยังไม่เคยบันทึกในไทย ให้เริ่มขอเอกสารจากต่างประเทศทันที
- ถ้าอีกฝ่ายไม่ยอมหย่า หรือมีเรื่องทรัพย์สินซับซ้อน ให้ปรึกษาทนายความครอบครัว
เตรียมข้อมูลให้ครบก่อนนัดทุกฝ่าย การจดทะเบียนหย่ามักจบได้ในครั้งเดียว
มีคำถามเกี่ยวกับกรณีของคุณ?
ปรึกษาทีมทนายความได้โดยตรง เราช่วยประเมินข้อเท็จจริงและแนวทางที่เหมาะกับคุณ