ฟ้องหย่าชาวสวีเดนที่ศาลไทยได้ แต่ ต้องพิสูจน์ให้ศาลเห็นว่ากฎหมายสวีเดนยอมให้หย่า ส่วนการจดทะเบียนหย่าที่อำเภอทำได้ถ้าทั้งสองฝ่ายยินยอม เมื่อหย่าในไทยแล้ว Skatteverket ของสวีเดนจะไม่รู้เอง ต้องแจ้งพร้อมเอกสารการหย่าเพื่อให้บันทึกในทะเบียนราษฎร
ฟ้องหย่าชาวสวีเดนในไทย ทำได้ไหม
ทำได้ ถ้าเข้าเงื่อนไขเรื่องเขตอำนาจศาลไทย แต่คดีหย่าระหว่างคนไทยกับคนสวีเดนมีขั้นตอนเพิ่มหนึ่งข้อ คือ ศาลไทยจะให้หย่าได้เมื่อกฎหมายสัญชาติของทั้งสองฝ่ายยอมให้หย่า ตามพระราชบัญญัติว่าด้วยการขัดกันแห่งกฎหมาย พ.ศ. 2481 มาตรา 27 ส่วนเหตุหย่าใช้กฎหมายไทย
ศาลถือว่ากฎหมายต่างประเทศเป็นข้อเท็จจริงที่ฝ่ายผู้อ้างต้องนำสืบ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1869/2566 เคยยกฟ้องหย่าเพราะโจทก์ไม่ได้พิสูจน์กฎหมายสัญชาติของสามีชาวต่างชาติ จึงควรวางแผนพิสูจน์กฎหมายสวีเดนตั้งแต่ร่างคำฟ้อง
อ่านหลักการเลือกกฎหมายในคดีหย่ากับคู่สมรสต่างชาติได้ที่ หย่ากับคู่สมรสต่างชาติ ใช้กฎหมายไทยหรือกฎหมายต่างประเทศ
หย่าที่อำเภอ หรือฟ้องศาล หรือหย่าที่สวีเดน เลือกทางไหนดี
ขึ้นกับว่า อีกฝ่ายยอมหย่าหรือไม่ และทั้งคู่อยู่ที่ไหน ตารางนี้เทียบทางเลือกหลัก
| ทางเลือก | เหมาะเมื่อ | ข้อควรรู้ |
|---|---|---|
| จดทะเบียนหย่าที่อำเภอหรือเขตในไทย | ทั้งสองฝ่ายยินยอมและตกลงเรื่องลูกกับทรัพย์สินได้ | เร็วที่สุด แต่ควรตรวจกับฝ่ายสวีเดนล่วงหน้าว่าจะบันทึกจากเอกสารชุดนี้ได้ |
| ฟ้องหย่าที่ศาลเยาวชนและครอบครัวในไทย | อีกฝ่ายไม่ยอมหย่า หรือมีข้อพิพาทเรื่องลูกและทรัพย์สิน | ต้องพิสูจน์กฎหมายสวีเดน ถ้าอีกฝ่ายอยู่สวีเดนต้องส่งหมายไปต่างประเทศ |
| ยื่นหย่าที่ศาลแขวงในสวีเดน | ฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งอาศัยอยู่ในสวีเดน | อาจมีระยะเวลาไตร่ตรองอย่างน้อยหกเดือน และต้องนำคำพิพากษามาบันทึกในไทยภายหลัง |
ตามกฎหมายการสมรสของสวีเดน (Äktenskapsbalken หมวด 5) ถ้าฝ่ายเดียวต้องการหย่า หรือฝ่ายใดอาศัยอยู่กับลูกอายุต่ำกว่า 16 ปีที่อยู่ในความดูแล ต้องผ่านระยะเวลาไตร่ตรองก่อน และไม่ต้องมีระยะนี้ถ้าแยกกันอยู่มาแล้วอย่างน้อยสองปี ดูภาพรวมทางเลือกได้ที่ หย่ากับชาวต่างชาติในไทย เลือกทางไหนดี
หย่าที่ไทยแล้ว ต้องแจ้งหน่วยงานสวีเดนอย่างไร
ต้องแจ้งเอง เพราะ Skatteverket ระบุว่า โดยปกติจะไม่ได้รับข้อมูลการหย่าที่เกิดนอกสวีเดนโดยอัตโนมัติ หากไม่แจ้ง ทะเบียนราษฎรสวีเดนอาจยังแสดงว่าทั้งคู่สมรสกันอยู่
- ขอเอกสารการหย่าฉบับที่ใช้ได้ เช่น ใบสำคัญการหย่าและทะเบียนการหย่า หรือคำพิพากษาพร้อมหนังสือรับรองคดีถึงที่สุด
- แปลเอกสารและรับรองตามที่หน่วยงานสวีเดนกำหนด โดยตรวจขั้นตอนการรับรองเอกสารกับกรมการกงสุลไทยประกอบ
- เขียนหนังสือแจ้ง Skatteverket ระบุชื่อ เลขประจำตัวประชาชนสวีเดน (personnummer) ช่องทางติดต่อ ว่าหย่าแล้ว หย่าโดยหน่วยงานใด ในประเทศใด และวันที่การหย่ามีผล
- แนบสำเนาเอกสารการหย่า แล้วส่งทางไปรษณีย์ หรือยื่นที่สำนักงานบริการของ Skatteverket
- รอผล ถ้าเอกสารไม่ครบ Skatteverket จะติดต่อกลับ
ณ เวลาที่ตรวจสอบ หน้าเว็บของ Skatteverket ระบุว่าการหย่าที่เกิดในต่างประเทศใช้เวลาประมาณ 23 สัปดาห์กว่าจะมีเจ้าหน้าที่รับเรื่อง ระยะเวลานี้เปลี่ยนได้ ควรเผื่อเวลาถ้ามีแผนสมรสใหม่
ถ้าคู่สมรสชาวสวีเดนเป็นผู้แจ้ง ให้ตกลงกันไว้ในข้อตกลงหย่าว่าใครเป็นผู้แจ้ง ภายในเมื่อไร และส่งสำเนาหลักฐานการแจ้งให้อีกฝ่าย มิฉะนั้นอาจพบภายหลังว่าในสวีเดนยังถือว่าสมรสกันอยู่ ซึ่งกระทบการสมรสใหม่และเรื่องทรัพย์สิน
สวีเดนยอมรับการหย่าในไทยไหม
โดยหลักยอมรับ กฎหมายสวีเดนว่าด้วยความสัมพันธ์ระหว่างประเทศเรื่องการสมรส (lag 1904:26 s.1 หมวด 3 มาตรา 7) ให้ คำวินิจฉัยให้หย่าที่ทำในต่างประเทศมีผลในสวีเดน เมื่อมีเหตุสมควรให้เรื่องพิจารณาในประเทศนั้น โดยดูจากสัญชาติ ถิ่นที่อยู่ หรือความเกี่ยวพันอื่นของคู่สมรส
- คู่สมรสฝ่ายหนึ่งเป็นคนไทย จึงมีความเกี่ยวพันกับประเทศไทยตามเกณฑ์นี้
- หมวด 3 มาตรา 9 กำหนดว่า จะอาศัยการหย่าในต่างประเทศเพื่อสมรสใหม่ในสวีเดน ต้องให้ศาลตรวจก่อน เว้นแต่คู่สมรสฝ่ายหนึ่งหรือทั้งสองฝ่ายมีสัญชาติของประเทศที่ให้หย่า
- ถ้ามีข้อโต้แย้งว่าการหย่ามีผลในสวีเดนหรือไม่ คู่สมรสฝ่ายหนึ่งยื่นคำร้องต่อศาลแขวง (tingsrätt) ที่รัฐบาลกำหนดให้วินิจฉัยได้ ตามหมวด 3 มาตรา 8
ศาลปกครองสูงสุดของสวีเดนเคยวางหลักว่าการตรวจของ Skatteverket เพื่อบันทึกทะเบียนเป็นการตรวจเบื้องต้นจากเอกสารที่ยื่น และไม่ผูกพันการวินิจฉัยเรื่องการยอมรับในเรื่องอื่น เอกสารที่ส่งจึงควรครบและชัดตั้งแต่ครั้งแรก
การหย่าที่อำเภอซึ่งไม่ผ่านศาล มีข้อควรระวังอะไร
บทบัญญัติของสวีเดนที่ตรวจพบพูดถึง คำวินิจฉัยให้หย่าที่ออกในต่างประเทศ ส่วนการหย่าที่อำเภอของไทยเป็นการที่คู่สมรสตกลงกันแล้วนายทะเบียนรับจดทะเบียน ฝ่ายสวีเดนจะพิจารณาเองว่าเอกสารชุดนี้บันทึกได้หรือไม่
- ก่อนจดทะเบียนหย่า ควรสอบถาม Skatteverket หรือทนายในสวีเดนว่าต้องใช้เอกสารใดบ้าง
- ขอทั้งใบสำคัญการหย่าและสำเนาทะเบียนการหย่าที่มีข้อตกลงท้ายทะเบียน เพราะแสดงทั้งการหย่าและหน่วยงานที่รับจด
- ถ้าถูกปฏิเสธการบันทึก ทางที่กฎหมายสวีเดนเปิดไว้คือยื่นคำร้องต่อ tingsrätt ตามหมวด 3 มาตรา 8
- ถ้าอีกฝ่ายอาจไม่ร่วมมือภายหลัง การหย่าโดยคำพิพากษาของศาลไทยมีเอกสารที่ชัดกว่า แม้ใช้เวลานานกว่า
ในทางกลับกัน ถ้าหย่าที่สวีเดน ต้องนำคำพิพากษามาบันทึกในทะเบียนครอบครัวของไทยด้วย ดูขั้นตอนได้ที่ หย่าที่ต่างประเทศแล้ว มีผลในไทยไหม
คำถามที่พบบ่อย
สามีชาวสวีเดนอยู่ที่สวีเดน ไม่ยอมมาศาลไทย ฟ้องได้ไหม
ฟ้องได้ถ้าศาลไทยมีเขตอำนาจ แต่ต้องส่งหมายเรียกไปต่างประเทศ ซึ่งใช้เวลานานกว่าคดีปกติมาก ถ้าเขาไม่มาศาล ศาลพิจารณาต่อไปได้ แต่เรายังต้องพิสูจน์ทั้งเหตุหย่าและกฎหมายสวีเดนให้ครบ
หย่าที่ไทยแล้ว จะแต่งงานใหม่ที่สวีเดนได้เลยไหม
ต้องให้ทะเบียนสวีเดนแสดงว่าหย่าแล้วก่อน เพราะสวีเดนไม่ยอมให้คนที่ยังสมรสอยู่สมรสใหม่ ถ้าคู่สมรสฝ่ายหนึ่งเป็นคนไทย การหย่าในไทยใช้เพื่อสมรสใหม่ได้โดยไม่ต้องผ่านการตรวจของศาลตามหมวด 3 มาตรา 9 แต่ยังต้องรอ Skatteverket บันทึก
ข้อตกลงเรื่องลูกที่ทำในไทย ใช้ในสวีเดนได้ไหม
ไม่ควรถือว่าใช้ได้อัตโนมัติ เรื่องอำนาจปกครองและค่าเลี้ยงดูลูกที่อาศัยอยู่ในสวีเดนมีกฎของสวีเดนเอง ควรให้ทนายทั้งสองประเทศตรวจข้อตกลงก่อนลงชื่อ โดยเฉพาะถ้าลูกจะย้ายไปอยู่สวีเดน
ต้องใช้เอกสารภาษาอังกฤษหรือภาษาสวีเดน
หน้าเว็บของ Skatteverket ที่ตรวจไม่ได้ระบุภาษาของคำแปลไว้ชัด ควรสอบถาม Skatteverket ก่อนจ้างแปล และใช้ผู้แปลที่ทำงานเอกสารราชการได้ เพื่อไม่ต้องแปลซ้ำ
ควรเริ่มอย่างไร
ตัดสินใจก่อนว่าจะหย่าที่อำเภอ ฟ้องศาลไทย หรือหย่าที่สวีเดน โดยดูว่าอีกฝ่ายยินยอมหรือไม่ ลูกอยู่ประเทศใด และทรัพย์สินอยู่ที่ไหน แล้วสอบถามฝ่ายสวีเดนเรื่องเอกสารที่ต้องใช้ไว้ล่วงหน้า
คดีที่มีสองประเทศเกี่ยวข้องผิดพลาดง่ายตรงรอยต่อของเอกสาร การปรึกษาทนายความด้านครอบครัวที่ทำคดีคู่สมรสต่างชาติ ช่วยให้การหย่ามีผลครบทั้งในไทยและในสวีเดนตั้งแต่ครั้งเดียว
มีคำถามเกี่ยวกับกรณีของคุณ?
ปรึกษาทีมทนายความได้โดยตรง เราช่วยประเมินข้อเท็จจริงและแนวทางที่เหมาะกับคุณ
